Arabuluculuğa Nasıl Başvurulur? 2026: Zorunlu Arabuluculuk, Süreç ve Ücretler

Arabuluculuk mahkeme dışı uyuşmazlık çözüm yöntemlerinin en yaygınıdır. Birçok dava türünde dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak zorunludur. Bu rehberde başvuru sürecini adım adım açıklıyoruz.

Zorunlu Arabuluculuk Alanları

Dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmanın zorunlu olduğu alanlar: İş davaları — kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai, yıllık izin ücreti ve işe iade davaları. Ticaret davaları — ticari alacak, sözleşme uyuşmazlığı, haksız rekabet ve şirket ortaklık davaları. Tüketici davaları — belirli parasal sınırın üzerindeki tüketici uyuşmazlıkları. Kira davaları — kira tespit ve tahliye davaları.

Başvuru Adımları

Arabuluculuğa başvuru süreci: 1. Adliye arabuluculuk bürosuna başvurun — karşı tarafın yerleşim yerindeki veya işin yapıldığı yerdeki adliye. 2. Başvuru formunu doldurun — tarafların bilgileri, uyuşmazlık konusu. 3. Arabulucu atanır — adliye bürosu listeden arabulucu atar veya taraflar anlaşarak arabulucu seçebilir. 4. İlk oturum — arabulucu tarafları toplantıya davet eder. 5. Müzakereler — taraflar arabulucu eşliğinde çözüm arar. 6. Son tutanak — anlaşma sağlanırsa anlaşma belgesi, sağlanamazsa son tutanak düzenlenir.

Süre ve Ücretler

Arabuluculuk süreci ve maliyet: Süre — iş davalarında 3 hafta (1 hafta uzatılabilir), ticaret davalarında 6 hafta (2 hafta uzatılabilir). Ücret — anlaşma sağlanamazsa ilk 2 saat ücreti Hazine tarafından karşılanır. Anlaşma sağlanırsa ücret taraflarca eşit olarak ödenir (aksi kararlaştırılabilir). Avukat zorunluluğu — arabuluculuk görüşmelerine avukatsız katılmak mümkündür ancak önerilmez.

Anlaşma Belgesi

Arabuluculuk sonucunda düzenlenen belgeler: Anlaşma belgesi — tarafların uzlaştığı konuları içerir. İlam niteliğinde belgedir ve doğrudan icra edilebilir. Kısmi anlaşma — bazı konularda anlaşma, diğerlerinde dava yoluna gidilebilir. Son tutanak — anlaşma sağlanamazsa düzenlenir ve dava açmak için zorunlu belgedir.

Dikkat Edilecekler

Arabuluculuk sürecinde önemli hususlar: Mazeret bildirmeden katılmama — geçerli mazeret olmadan arabuluculuk görüşmesine katılmayan taraf davayı kazansa bile yargılama giderlerinin tamamını öder. Süreleri takip edin — iş davalarında fesih bildiriminden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurulmalıdır. Belgeleri hazırlayın — müzakere sürecinde iddianızı destekleyecek belgeleri yanınızda bulundurun.

Arabuluculuk sürecini etkili kullanmak hem zaman hem maliyet tasarrufu sağlar. Haklarınızı korumak için süreç öncesinde bir avukata danışmanız önerilir.